Nowy numer 47/2018 Archiwum

Zabużańska chata zaprasza

Mieszkaniec Paszowic zgromadził kilkaset przedmiotów związanych z wiejskim życiem na wschodnich terenach II RP. Teraz można je oglądać na specjalnie przygotowanej wystawie.

Kolekcja Leszka Duszeńki z Paszowic k. Jawora to bogaty zbiór przedmiotów związanych z dziedzictwem wsi kresowej. – Pasja gromadzenia pamiątek zrodziła się we mnie pod wpływem opowieści rodzinnych. Sentyment i tęsknota za rodzinnym Gródkiem Jagiellońskim stały się impulsem do zbierania nie tylko przedmiotów, ale także wspomnień od byłych mieszkańców Kresów – opowiada pan Leszek.

Przesiedleńcy z Gródka Jagiellońskiego, gdzie zmarł król Władysław Jagiełło, to m.in. dzisiejsi mieszkańcy Parchowa, Paszowic i Łoziny k. Wrocławia. Eksponaty pochodzą od nich, a także z wypraw na Ukrainę. Kresowianie, opuszczając domy, zabierali ze sobą niezbędne rzeczy, ale także obrazy ze swoich świątyń. W kościele pw. Miłosierdzia Bożego w Parchowie znajduje się na przykład figura Matki Bożej przywieziona przez Katarzynę Salik. Z kolei w kościele pw. św. Judy Tadeusza w Nowej Wsi Lubińskiej znajduje się zespół obrazów drogi krzyżowej zabranych z kościoła pw. św. Doroty w Tuligłowach. Rozproszone fragmenty dziedzictwa od ponad dekady trafiają do zbiorów Leszka Duszeńki. W kolekcji dominują przedmioty związane z życiem codziennym mieszkańców wsi kresowej. Na przykładzie niektórych pamiątek można dokonać rekonstrukcji wystroju izb mieszkalnych czy sprzętu używanego w gospodarstwie oraz podejrzeć garderobę i poznać obyczaje. – Można powiedzieć, że dziś subregion Zagłębia Miedziowego został ukształtowany przez dziedzictwo kresowe. Przesiedleni Polacy ze wschodnich województw II Rzeczpospolitej pozostali wierni tradycji przodków. Pamięć o korzeniach, przywiązanie do wiary katolickiej, rodziny i ciężkiej pracy uczyniły ten region miejscem wyjątkowym. Ocalałe z pożogi wojennej pamiątki stały się symbolami wywierającymi wpływ na dolnośląską tożsamość – uważa właściciel zbiorów. Wieś kresowa to przede wszystkim dom, w którego głównej izbie stał piec. Dominowały naczynia gliniane, mniej było żeliwnych i metalowych. Większość akcesoriów kuchennych wytwarzano samodzielnie: noże, tłuczki, warząchwie, mątewki, stępaki, niecki, dzieże czy sita. W zbiorach Leszka Duszeńki znajdziemy m.in. maselnice, miarki, naczynia stołowe (łyżki drewniane, misy ceramiczne i drewniane), kosze słomiane lub łubinowe, a także dzieże do wyrobu ciasta chlebowego oraz do kiszenia kapusty lub ogórków, szatkownice, stępy i żarna. Kolekcja zawiera także przedmioty związane z tkactwem, rolnictwem czy kowalstwem. Interesujący zespół stanowią fotografie pokazujące różnorodne momenty z życia na wsi. Widzimy osoby zajęte żniwami czy rodzinę wypoczywającą przed domem. Z zachwytem patrzymy na zdjęcia ukazujące sceny z wiejskiego wesela i jego uczestników w odświętnych strojach.

« 1 »
oceń artykuł

Zobacz także

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zapisane na później

Pobieranie listy