Nowy numer 3/2021 Archiwum

Mistyczna moc modlitewnika

Wiara. Są dowody, że ludzie mdleli, modląc się z tej książki. Teraz i my, ludzie XXI wieku, możemy sprawdzić jej moc.


Anioł w Krzeszowie


Zaangażowanie Angelusa w tworzenie modlitewnika ma te same korzenie co zaangażowanie Michała Willmanna w malowanie krzeszowskich obiektów. O. Bernard Rosa był wielkim organizatorem. Przystępując do prac nad przebudową kompleksu budynków, wiedział, że tworzy dzieło nie na rok, lecz na dziesiątki, a może i setki lat. Dlatego przeznaczył ogromne sumy na ściągnięcie najlepszych artystów Śląska. Wśród nich Willmanna i Silesiusa. 
O. Rosa tworzył dzieło w dwóch kierunkach. Willmann należał do osób, którym polecono budowę oraz upiększenie poszczególnych budynków – kościołów, kaplic, domów. Johannes Scheffler był zaś jednym z tych, którzy tworzyli zaplecze duchowe dla rekatolicyzacji. Pisali modlitewniki i utwory muzyczne, organizowali szkoły w miejscowościach należących do cystersów. Jednym słowem opat Rosa stworzył z krzeszowskiego opactwa cysterskiego kompletną instytucję do odnowy religijnej Śląska. Każdy, nawet najdrobniejszy, budowany element ma podbudowę teologiczną i pastoralną. 
Angelus Silesius zajął się tworzeniem przewodnika po męce Jezusa. Tym samym „ożywił” Kalwarię Krzeszowską i pozwolił przyjezdnym w pełni korzystać z możliwości kontemplacji cierpień Chrystusa. Dzisiaj, dzięki tłumaczeniu, możemy poznać, w jaki sposób ludzie z XVII wieku przeżywali Triduum Paschalne. Był to złoty okres dla różnych miejsc przypominających o męce Jezusa Chrystusa. Dość wspomnieć o powstałych w tym samym czasie Kalwarii Pacławskiej czy Kalwarii Zebrzydowskiej. Zamysł był prosty – dać ludziom odczuć pewien rodzaj mistycznego przeżycia związanego z ostatnimi chwilami życia Jezusa. Temu służyły m.in. konkretne odległości pomiędzy stacjami, i tak np. krzeszowskie są odwzorowaniem tych w Jerozolimie. Nawet postarano się o stworzenie potoku Cedron. Liczba stacji przez wieki nie była regulowana żadnymi przepisami. Dlatego krzeszowska droga krzyżowa liczy aż 16 kaplic tworzących 32 stacje. W tym takie jak np.: Piłat wysłuchujący oskarżeń Żydów, Biczowanie, Ukoronowanie cierniem, Piłat pokazujący męczonego Chrystusa Żydom, Piłat skazuje Jezusa i umywa ręce. 
– Porównałem wydaną wersję książki z tą z naszego muzeum. Jest to dokładnie taki sam tekst, jeśli chodzi o treść modlitw, prefiguracji, antyfon. Ta nasza wersja, która została wydana w 1740 r., jest uboższa o cały element mistyczny – dialogi między duszą a Jezusem, podkład nutowy (nie ma pieśni) – oraz tzw. kierunkowskazy, czyli jak poruszać się w terenie, aby znaleźć kolejne stacje. Dlatego ta książka to źródło bezcenne, bo przetłumaczone, i jest to najbardziej rozszerzona wersja, jaką wydano. Droga krzyżowa była inaczej rozmieszczona niż obecne kapliczki. Świadczy o tym odległość między kaplicą Annasza a Kajfasza, gdzie podana jest spora liczba kroków i że pątnik ma zmówić, „5 anielskich pozdrowień i 33 Ojcze nasz”. Obecnie jest to jedna kaplica – mówi Krystian Michalik. 


Fragmenty na ścianie 


Dzieło o. Bernarda Rosy już wraca do życia. Stało się to za sprawą ks. Mirosława Malińskiego „Maliny”, duszpasterza akademickiego z Wrocławia. W kościele pw. św. Macieja, którego „Malina” jest rektorem, w zeszłym roku odsłonięto nową drogę krzyżową. Nie jest to jednak tradycyjne przedstawienie Męki Pańskiej, do jakiego jesteśmy przyzwyczajeni. Na 14 kryształowych grubych szybach wypisano fragmenty z „Krzeszowskiej Drogi Krzyżowej”. Na jednej ze stacji przeczytać możemy „Dobranoc łąki różane, góry, doliny dobranoc. Nie będę odtąd patrzeć na barwnych kwiatów wspaniałość. Ogrody piękne i drzewa was także zaniedbam teraz”. Ciekawostką jest to, że w tym kościele spoczął Angelus Silesius. Na takie drugie życie czeka jeszcze wiele dzieł z opactwa. Ot, choćby partytury na krzeszowskie organy, które są schowane w skarbcu sióstr benedyktynek. 
Wiedzę o wielkich księgach opata Rosy i jego następców ocalił dla nas o. Nicolaus von Lutterotti, opat benedyktyński, który pomiędzy 1919 a 1953 rokiem żył i pracował w Krzeszowie. – Naszym wielkim zadaniem jest odkrycie tych dzieł – mówi ks. dr Józef Lisowski, kanclerz Legnickiej Kurii Biskupiej. – Jest na to szansa. Niedawno spotkaliśmy się z krewnymi o. Nicolausa. Powstał pomysł powołania fundacji jego imienia, która patronowałaby wydawaniu dzieł cystersów. Przed nami jest niejako ponowne odkrywanie 800 lat historii opactwa. Bp Wincenty Urban używał pięknego sformułowania „Mówią wieki”. Posłuchamy zatem… – mówi ksiądz kanclerz.
•

« 1 2 »
oceń artykuł Pobieranie..

Wyraź swoją opinię

napisz do redakcji:

gosc@gosc.pl

podziel się

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama